Ubuntu sunucu ilk kurulum ve yayın öncesi kontroller

Yeni bir Ubuntu sunucuya erişebilmek, sunucunun uygulama yayınlamaya hazır olduğu anlamına gelmez. Kullanıcı yönetimi, güncellemeler, ağ erişimi, yedekleme ve izleme başlangıçta planlanmalıdır. Bu rehber yeni kurulum için bir kontrol sırası sunar. Üzerinde çalışan hizmetler bulunan sunucuda aynı adımları uygulamadan önce mevcut yapılandırmayı ve bağımlılıkları inceleyin.

Mevcut durumu kaydedin

Sunucunun işletim sistemi sürümünü, IP adreslerini, disklerini ve açık hizmetlerini belirleyin. cat /etc/os-release, df -h ve ss -lnt gibi okuma amaçlı komutlar başlangıç görünümü sağlar. Dağıtım sürümünün destek durumunu resmi kaynaktan kontrol edin. Eski bir kılavuzdaki paket adları her sürümde aynı olmayabilir.

Sağlayıcının konsol erişimini doğrulayın ve ilk erişim bilgilerini güvenli şekilde saklayın. Otomatik kurulumun oluşturduğu kullanıcı veya SSH anahtarını inceleyin. Hangi ayarların cloud-init ya da yönetim paneli tarafından tekrar yazılabileceğini öğrenin; aksi hâlde elle yaptığınız değişiklikler yeniden başlatmada kaybolabilir.

İlk kurulum sırası

1. Yetkili kullanıcı oluşturun. Günlük işleri ayrı kullanıcıyla yürütüp gerektiğinde yönetim yetkisi kullanacağınız bir düzen kurun.
2. SSH erişimini doğrulayın. Anahtar girişini ikinci oturumda test edin. Çalışan erişimi doğrulamadan mevcut yöntemi kapatmayın.
3. Güncellemeleri planlayın. Paket listesini yenileyip önerilen değişiklikleri inceleyin. Yeniden başlatma veya hizmet kesintisi gerektiren işlemleri uygun zamanda yapın.
4. Saat ve DNS çözümlemesini kontrol edin. Yanlış saat sertifika ve günlük incelemesini zorlaştırabilir.
5. Güvenlik duvarını hazırlayın. Kullanılan SSH portuna izin vermeden duvarı etkinleştirmeyin; uygulama portlarını ihtiyaca göre ekleyin.
6. Yedek ve izlemeyi kurun. İlk uygulama yayını öncesinde geri dönüş ve hata bildirimi düzenini tamamlayın.

Gereksiz hizmet kurmayın

Bir uygulama PHP kullanmıyorsa yalnız örnek listede yer aldığı için PHP ve tüm uzantılarını kurmanız gerekmez. Benzer şekilde veritabanının internetten erişilebilir olması çoğu tek sunucu kurulumunda gerekli değildir. Hizmetlerin dinlediği adresleri ve portları inceleyin; yalnız ihtiyaç duyulan erişimleri açın. Daha az bileşen bakımın anlaşılmasını kolaylaştırır.

Kontrol paneli kurulacaksa panelin desteklediği temiz sistem ve sürüm koşullarını okuyun. Önceden elle kurulmuş web veya veritabanı hizmetleri panel kurulumuyla çakışabilir. Mevcut projelerin bulunduğu sunucuyu panel kurulumu için silmek yerine ayrı bir ortam hazırlamak daha güvenli olabilir.

Uygulamayı yayınlamadan önce

Uygulama için ayrı dizin, kullanıcı ve veritabanı yetkisi belirleyin. Gizli yapılandırma dosyalarını webden erişilen dizinde açık bırakmayın. Alan adının doğru IP’ye yönlendiğini, HTTPS’nin çalıştığını ve uygulamanın yeniden başlatma sonrası açıldığını test edin. Manuel terminalde başlatılan bir süreç, oturum kapandığında çalışmaya devam etmeyebilir; uygun hizmet yönetimi kullanın.

İşletim planını yazın

Paket güncellemelerini kimin takip edeceğini, yedeklerin nereye gittiğini ve uyarıların hangi kişiye ulaştığını belirleyin. Disk doluluğu, sertifika süresi ve hizmet sağlığı için ölçülebilir kontroller oluşturun. Yalnız “sunucu açık” ölçümü, uygulamanın giriş veya ödeme gibi önemli işlevlerini doğrulamaz. Gerekli uygulama kontrollerini ayrıca tanımlayın.

Sık sorulan sorular

Her gün yeniden başlatmalı mıyım? Hayır. Güncelleme ve işletim gereksinimine göre planlı yeniden başlatma yapılır.

Tüm portları açmak kurulumu kolaylaştırır mı? Gereksiz erişim oluşturur; hizmetin gerçekten kullandığı portları belirlemek gerekir.

İlk kurulumdan sonra bakım biter mi? Hayır. Güncelleme, yedek testi ve erişim kontrolü düzenli sürdürülmelidir.

İlgili teknik kaynak

• Ubuntu Server güvenlik önerileri